"Bệnh từ miệng mà vào" - câu nói của cha ông vẫn còn nguyên giá trị, đặc biệt trong bối cảnh tình trạng sản xuất, kinh doanh thực phẩm giả, thực phẩm kém chất lượng, thực phẩm không rõ nguồn gốc đang diễn biến ngày càng phức tạp. Từ những chợ cóc, quán ăn vỉa hè, bếp ăn tập thể, nhà hàng cho đến chính mâm cơm của mỗi gia đình, nguy cơ xuất hiện thực phẩm không an toàn luôn hiện hữu nếu người tiêu dùng thiếu cảnh giác. Những sản phẩm thực phẩm "bẩn" không chỉ gây ngộ độc thực phẩm trước mắt mà còn để lại nhiều hệ lụy lâu dài, ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe, chất lượng cuộc sống và cả giống nòi.
(Đảm bảo vệ sinh an toàn thực phẩm là bảo vệ sức khỏe cho bản thân, gia đình và cộng đồng)
Theo các chuyên gia y tế, mỗi loại thực phẩm đều có những quy định nghiêm ngặt về ngưỡng an toàn. Thực phẩm được coi là không an toàn khi chứa các chất cấm hoặc các tác nhân gây hại như vi khuẩn, vi sinh vật gây bệnh, độc tố nấm, hóa chất bảo vệ thực vật, thuốc kích thích tăng trưởng, chất tạo màu, chất bảo quản ngoài danh mục cho phép hoặc vượt quá giới hạn quy định. Khi xâm nhập vào cơ thể, các tác nhân này có thể gây ngộ độc cấp tính với các biểu hiện như đau bụng, buồn nôn, nôn, tiêu chảy, rối loạn tiêu hóa... Nguy hiểm hơn, nếu tích tụ trong thời gian dài, chúng có thể làm tổn thương tế bào, gây suy gan, suy thận, rối loạn nội tiết, ảnh hưởng đến khả năng sinh sản và làm gia tăng nguy cơ mắc các bệnh ung thư.
Theo Tổ chức Y tế thế giới (WHO), nhiều loại phụ gia, chất bảo quản, chất tạo màu, tạo mùi sử dụng không đúng quy định có liên quan đến nguy cơ mắc các bệnh ung thư gan, dạ dày, đại tràng. Bên cạnh đó, các độc tố như aflatoxin, dioxin, nitrosamine trong thực phẩm bị nấm mốc hoặc chế biến không bảo đảm an toàn; hay sự tích tụ các kim loại nặng như chì, thủy ngân, cadimi cũng có thể gây tổn thương gan, thận, hệ thần kinh và nhiều cơ quan khác.
Một trong những nguyên nhân dẫn đến tình trạng mất an toàn thực phẩm là ý thức chấp hành pháp luật của một bộ phận cơ sở sản xuất, kinh doanh còn hạn chế. Vì lợi nhuận, vẫn còn tình trạng sử dụng nguyên liệu không rõ nguồn gốc, phụ gia ngoài danh mục cho phép, thực phẩm hết hạn sử dụng hoặc không bảo đảm điều kiện vệ sinh trong chế biến, bảo quản và lưu thông.
Thời gian qua, công tác bảo đảm an toàn thực phẩm trên địa bàn xã Sao Vàng luôn được cấp ủy Đảng, chính quyền quan tâm chỉ đạo; các phòng, ngành, đoàn thể tích cực phối hợp triển khai đồng bộ nhiều giải pháp. Trên địa bàn đã hình thành một số vùng sản xuất rau, quả theo tiêu chuẩn VietGAP; các sản phẩm được công nhận OCOP, sản phẩm đạt tiêu chuẩn an toàn từng bước khẳng định chất lượng và tạo niềm tin đối với người tiêu dùng. Một số doanh nghiệp đã mạnh dạn đầu tư công nghệ vào sản xuất, chế biến nông sản sạch, góp phần cung ứng nguồn thực phẩm an toàn cho thị trường.
(Xã Sao Vàng thường xuyên kiểm tra các cơ sở sản xuất, kinh doanh thực phẩm, góp phần đảm bảo vệ sinh ATTP trên địa bàn)
Cùng với đó, các cơ sở sản xuất, kinh doanh thực phẩm từng bước nâng cao ý thức chấp hành các quy định của pháp luật về an toàn thực phẩm; công tác quản lý, cấp giấy chứng nhận cơ sở đủ điều kiện an toàn thực phẩm, kiểm tra, giám sát và xử lý vi phạm được tăng cường. Trong 6 tháng đầu năm 2026, UBND xã đã thành lập 2 đoàn kiểm tra liên ngành về an toàn thực phẩm, tiến hành kiểm tra 26 cơ sở sản xuất, chế biến, kinh doanh thực phẩm trong dịp Tết Nguyên đán và mùa lễ hội Xuân năm 2026, Tháng hành động vì an toàn thực phẩm năm 2026; Qua kiểm tra, các cơ sở cơ bản chấp hành tốt các quy định của pháp luật về ATTP; đồng thời, các đoàn kiểm tra đã kịp thời hướng dẫn, nhắc nhở các cơ sở khắc phục những tồn tại, hạn chế, góp phần hạn chế nguy cơ mất an toàn thực phẩm và phòng ngừa ngộ độc thực phẩm trên địa bàn. Công tác cấp giấy chứng nhận đủ điều kiện an toàn thực phẩm được quan tâm thực hiện theo đúng quy định.
Tuy nhiên, công tác bảo đảm an toàn thực phẩm trên địa bàn vẫn còn không ít khó khăn. Phần lớn các cơ sở sản xuất, kinh doanh thực phẩm có quy mô nhỏ lẻ, mang tính thời vụ nên việc duy trì các điều kiện bảo đảm an toàn thực phẩm chưa thường xuyên, liên tục; Bên cạnh đó, nhận thức của một bộ phận người sản xuất, kinh doanh và người tiêu dùng về an toàn thực phẩm vẫn còn hạn chế, tiềm ẩn nguy cơ phát sinh vi phạm,…
Để bảo đảm an toàn thực phẩm, bên cạnh sự vào cuộc quyết liệt của các cơ quan quản lý nhà nước và chính quyền địa phương, mỗi người dân cần chủ động trở thành "người tiêu dùng thông thái". Hãy lựa chọn thực phẩm có nguồn gốc, xuất xứ rõ ràng; ưu tiên các sản phẩm được chứng nhận an toàn; không sử dụng thực phẩm quá hạn, không nhãn mác, không rõ thành phần; đồng thời mạnh dạn phản ánh đến cơ quan chức năng khi phát hiện các hành vi vi phạm về an toàn thực phẩm.
Bảo đảm an toàn thực phẩm không chỉ là nhiệm vụ của cơ quan quản lý mà còn là trách nhiệm của toàn xã hội. Mỗi cơ sở sản xuất, kinh doanh cần đặt đạo đức và trách nhiệm lên hàng đầu, tuân thủ nghiêm các quy định của pháp luật; mỗi người dân cần nâng cao ý thức trong lựa chọn và sử dụng thực phẩm an toàn. Chỉ khi mỗi cá nhân cùng chung tay hành động mới có thể xây dựng môi trường thực phẩm an toàn, bảo vệ sức khỏe cộng đồng và nâng cao chất lượng cuộc sống của Nhân dân./.
Lê Hải, Trung tâm Cung ứng dịch vụ công xã Sao Vàng